Lütfen bekleyin..
DOLAR
istanbul
17°
25 Eylül 2018, 16:50

Kopsirgen Orhan

ABAZA MUHACİRLERİN ARDINDAN

17 Temmuz 2013, 16:04

АБАЗА МХ1АДЖЬЫРКВА

РЫЩТАЛА Тх1айц1ыхв М.

 ABAZA MUHACİRLERİN

 ARDINDAN

Mızıka sesi duyunca kalbim sızlıyor. Mızıkanın kalbime dokunduğundan değil… Dedelerimizin gelişinden… Ne olmuştu bize? Neden dedelerimiz anavatanlarını bırakıp buralara gelmişlerdi?  Mızıka çalmaya başlayınca, ağıtlar söylenmeye başlayınca kalbim sızlıyor…

 Dünyanın sonuna doğru, bizimkiler de bir araya gelip “burası bizim köyümüzdü, burası bizim halkımıza aitti” derler mi? Demek istediğim bu… Ağıtlar söylenmeye başlayınca kalbim sızlıyor.

Dilimi konuşan insanlar buraya kolay gelmediler. Anavatandan kalabalık gruplar halinde çıktılar. Öle öle çok az sayıda kişi bu topraklara ulaştı. Sıcak bölgelere vardıklarında sıtma, bu insanların bir kısmını yok etti. Adana dedikleri yer sıcak bir yer. Halkıma o sıcaklar yaramadı ve ölümler çoğalmaya başladı. Sonrasında daha yüksek yerlere çıktılar ve bugünkü soğuk yerlere geldiler.

 Konuşan: Hapat Ruhi

 Yazan: Тх1айц1ыхв М.                                                                                                                                                                                                                      

Yıl: 2003-Akpınar köyü

Hepimiz seviniyoruz sizi gördüğümüze, görüşebildiğimize. Sizler gelin, bizler gelelim, görüşelim. Bizi yaratan tanrı böyle istedi.

 Konuşan: Aysan Salim

Yazan: Тх1айц1ыхв М

Yıl: 2003-Akpınar köyü

Türkler çocukları ağlayınca Abazalar geliyor diye korkutup susturuyorlardı.

 

Birileri geliyor gözleri mavi,

Başlarına taktıkları koyun derisi,

Ğam (ham) diyip, mısırdır yedikleri.

 Konuşan: Canımbey Salim

 Yazan: Тх1айц1ыхв М

 Yıl: 2003-Akpınar Köyü

 

 Kardeşimiz, sülalen iyiler mi? Halkımızın hepsi iyi mi? Nasıl yaşamaktasınız oralarda? Burada babalarımızın söylediklerine göre bizler KIK Ömer’in torunlarıyız. Kık Ömer’in üç oğlu vardı. Büyüklerinin adı KASBOT, ortancanın adı TEMBOT, küçüklerinin adı ise TOLİSTAN idi. Ben Tembot’un torunuyum. Babamın adı KALMIRZA. Biz onlardan türedik.

Başka ne söyleyeyim. Devletiniz ile aranız nasıl? Bayrağınız altında birlikte mi yaşıyorsunuz?

Ben hastalığım nedeniyle çoktan beri yürüyemiyorum. O nedenle ihtiyarların çoğu benim yanıma gelip bizim göç edişimiz hakkında bir çok şey anlatırlardı. O yaşlıların dertleri neydi biliyor musun? Babalarımızın anlattıklarını, başımıza gelenleri neden yazmadığımız…

Şimdi aklımda kalan şunlar: Ruslar çocuklarımızı Rus yapacaklar, dinimizi elimizden alacaklar, dilimizi ve yaşamımızı yok edeceklermiş. Bizlere iki ay mühlet tanımışlar. Bunlardan dolayı atalarımız buraya gelmiş. Canımız sağ kaldı, sonradan sayımız da çoğaldı.

Evvelden beri kimseyle yarışmıyoruz, çekişmiyoruz. Burada iyi ve güzel bir şekilde yaşıyoruz.

Dünya ve burası (yaşadığımız ülke) gün geçtikçe iyileşti. Şimdi geri dönemiyoruz.

Bu da bizim için bir dert. Allah dilerse, bundan böyle, gençler okuyup okullarını bitirdiklerinde anavatana gelip göreceklerdir. Sizler de geliniz, öyle sevinirim ki. Sen benim kardeşimsin. Allah anavatanda yaşayanlara iyilik ve güzellik versin. Burada bize dokunan kötülük pek yok. Allaha şükür… Allah önünde hem sizler ve hem de bizler için seviniyoruz.

Allah tüm halkımıza hayır versin. Oraya vardığında bizim, kardeşlerimizi sorduğumuzu söyle

Kık Ömer’in oğullarının anavatandan ayrılışını söylersen gençler hatırlamasa bile ihtiyarlar hatırlar.

Şimdi biraz Türklerin adetleri bize karışmaya başladı. Eskiden olduğu gibi yaşama imkanı kalmadı. Haliyle asimilasyona uğradık, bu bizim için büyük bir dert…

Allah dilerse, Türkiye, Avrupa Birliği’ne katılırsa, biz de dilimizle konuşmaya ve yazmaya, ve istediğimiz gibi yaşamaya başlarız

 

Konuşan: Kık Enver

Yazan: Тх1айц1ыхв М

Yıl: 2003-Akpınar köyü

 

NOTLAR:

1)Yukarıdaki yazılardan anlaşılacağı üzere Kafkasya’dan göç eden halkımız büyük bir bilgi yoksunluğu içindedir. Akpınarlı Kık Enver’in ifadesine göre, Ruslar dinimizi, örf ve adetimizi yok edecek, çocuklarımızı Rus yapacak ve Türkiye’ye göç için iki ay mühlet verecektir. Bu bilgi yanlıştır. Zira bizlerin göç planı bu sebeplerin etkisi dışında, Ruslar ve Osmanlılar tarafından ortaklaşa hazırlanmıştır. Ruslar belalı, savaşçı bir toplumdan kurtulmak, Osmanlılar ise tehlikeli bölgelerine insan kazandırmak istemişlerdir. Adana’daki Ermeni sorunu, Kayseri-Uzunyayla’daki Avşar sorunu ve Yozgat’daki Ermeni sorunu Kafkas insanları sayesinde tampon edilecektir. Ayrıca tanınmış olan 2 aya dair bilgi de doğru değildir. Zira, Abazalar’ın ve Kabardeyler’in çoğunluğu 1858-59 yıllarında, büyük sürgün 1864’ten önce Türkiye’ye gelmiştir.

2)Türkiye’ye göç eden Abaza beyleri maalesef öncelikle kendi çıkarlarını düşünmüşler, Hac görevini yerine getirme bahanesi ve kölelerini yasaklı Rus topraklarından kurtarma amaçlı göç etmişlerdir. Zira Rus Çarı 2.Aleksandr, en kısa zamanda köleliği kaldıracağını egemenliği altında bulunan tüm halklara bildirmiştir.

3)Beylerin peşine takılan halkın çoğunluğu göç sırasında hayatını kaybetmiştir. Osmanlı Devleti’nin gösterdiği yerlere yerleşenler ise hastalıklara kurban gitmiştir. (Adana bölgesinde yaşanan sıtma felaketinde olduğu gibi)

4)Bu tarihsel gerçekler sadece Abazalar için değil Kabardeyler için de geçerlidir

Zira, Kabardey-Balkar ve Karaçay- Çerkesk bölgesi 1822 yılında işgal edilmiş olup, bu tarihten itibaren çoğu Kabardey ve Abaza ailelelerin çocukları Rus ordusunda subay olarak görev almışlardır. Görev alan kişiler genellikle prens (kinez) ailerinin çocuklarıdır. Mesela Lo Muhammet Geri, Rus Çarı 2.Aleksandr’ın baş tercümanı idi. Kendisi 1864 büyük göçünden hemen önce, Çar ve Çerkes beylerinin toplantısında tercümanlık yapmıştır.

Tercüme ve Notlar KOPSİRGEN ORHAN

  • Bu haberi paylaşın:
UYARI: Konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren cümleler veya imalar, inançlara saldırı, şiddete teşvik ve tamamı büyük harfle yazılan yorumlar onaylanmamaktadır.
Şahin erdalı
393 gün önce
Abazayım kedirlikliyim vadız yahyanın torunuyum demirci üzeyirin ogluyum annem loktlu hacı muratın kızı idris beyin yiyeni lakabı meçeçe anlamını bilmiyorum anne tarafımda hasca yozgat isyanında dedem murat ve kardeşi meçeçe varmıy isyana karıştımı açıklarsanız sevinirim şimdiden teşekkürler sulâlem hakkında vereceginiz bilgiler için tekrar tekrar teşekkür ederim allah sizlerden razı olsun
Kasbot
926 gün önce
Benim sülalemin adı Kasbot.Uzunyaylaliyim.Yozgattaki Kasbot'lar hakkında ne biliyorsunuz ? Bağlantımız olup olmadıgını merak ediyorum.Kafkasya'da bizim aileye sürgun icin izin vermedikleri ve bulundugu yerde oldurulme emri cikarildigi icin benim dedemin dedesi Kasbot Ali kendisinden küçük 2 kardeşini alıp birlikte Kafkasyadan kacarlar ancak birbirleriyle baglantısı kopar kacış esnasında bilgileriniz varsa benimle yorum yaparak paylaşın 14.03.16
Kopsirgen Orhan
1699 gün önce
DGiy;
Aziz kardeşim biz abazaların her zaman için alnımız açık gönlümüz paktır. Kimsiye.Kimsiye karşı
kinimiz nefretimiz yoktur.Yazarken lütfen kendini açıkça yaz.Benim A soydam C.Sülalem
D ne sakıncası var bunları yazmakta Bağıra bağıra çağıra çağıra kendini açıkla..Ne öğrenmek istiyorsan açıkça yaz.Cevaplarını bekliyorum.Esenlikler diliyorum.29.01.2014
Kopsirgen Orhan
mhmt aydnlp
1726 gün önce
gum lokt' ın ismi Rusya da "Красный Восток"(krasnıy Vostok) olarak geçmektedir.
dgjy
1761 gün önce
sayın kopsirgen orhan siz adana/ tufanbeyli akpınar bolatpınar ve iğdebel koyundeki cerkesler karacay cerkes cum. gumlovkıt köyunden geldiğini yazmışınız ama bizim sulale o köyde yok koparga köyunde var şimdi bi kararsızlığa düştük hangisi bizim köy
dgjy
1766 gün önce
ben karacay cerkes cumhuriyetinde ki gumlovkıt koyunu internetten bulamadım bulabilicem bi tarih kitabı veya sizin elinizde herhangi resimler varsa bilgilendirirmisiniz yazın gidicem ve o koyu bulucam
Yazarın Diğer Yazıları
498 gün önce
1306 gün önce
1371 gün önce
İmsakGüneşÖğleİkindiAkşamYatsı
medi
haceri, simya , naturel , dogal , urun , organik sampuan , organik sivi sabun, organik dus jeli , organiMilliSavunmaYusufoğlu Makina ve Kalıp Sanayi
bmV0aGFiZXJ5YXppbGltaS5jb20=